Skip to main content

Octal Rakamlar ve Dönüşümleri Nedir | Endüstriyel Otomasyon Eğitimi

OCTAL RAKAMLAR NEDİR ?

Octal rakamlar nedir ? Octal rakamların tabanı nedir ? Octal tabanlar nerelerde ve nasıl kullanılır ? Octal tabanların dönüşümleri nasıl yapılır ? Bu ve benzeri sorulara yanıt aradığımız Octal Rakamlar Nedir adlı yazımızla karşınızdayız.

Başlayalım.

OCTAL RAKAMLAR

Octal Numaralandırma Sistemi, prensip olarak önceki onaltılık numaralandırma sistemine çok benzerdir, ancak Octal’da, ikili bir sayı, bir grup veya 000 (0) ve 111 (4 + 2 + 1 = 7) arasında ,farklı değere sahip olan bit seti ile, sadece 3 bitlik gruplara ayrılır.

Bu nedenle sekizli sayılar sadece “8” hane aralığına sahiptir (0, 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7) ve bu şekilde 8 tabanlı numaralandırma sistemi olarak adlandırılırlar ve bu nedenle  de q<-> taban “8”e eşittir.

Daha sonra, bir Sekizli Numaralandırma Sisteminin temel özellikleri, her rakamın en az anlamlı bitten (LSB) başlayarak sadece 8 olan bir değere sahip olduğu, 0 ila 7 arasında sadece 8 farklı sayma hanesi olmasıdır.

Hesaplama işlemleri adına ilk başlarda , sekizli sayılar ve sekizli sayma sistemi giriş ve çıkışları saymak için çok popülerdi, çünkü sistemler sekiz sayılarla çalıştığından, girişler ve çıkışlar her seferinde sekiz bayt sayıldı.

Bir Sekizli Sayı sisteminin temeli, sistemde kullanılan bireysel sayıların sayısını da temsil eden 8 (taban-8) olduğundan, alt simge (8), sekizlik olarak ifade edilen bir sayıyı tanımlamak için kullanılır. Örneğin, sekizli bir sayı şöyle ifade edilir: 2378

Tıpkı onaltılık sistem gibi, “sekizli sayı sistemi”, büyük ikili sayıları daha kompakt ve daha küçük gruplara dönüştürmenin kolay bir yolunu sağlar.

Bununla birlikte, bu günlerde, sekizli sayı sistemi, daha popüler olan onaltılık sayı sisteminden daha az kullanılır ve dijital taban sayı sistemi olarak neredeyse ortadan kalkmıştır.

ASCII Tablosu hex octal desimal dönüşümleri

Sekizli Sayıların Gösterimi

MSB                                                                                                  LSB

88 87 86 85 84 83 82 81 80
16M 2M 262K 32K 4K 512 64 8 1

Sekizli sayı sistemi yalnızca sekiz basamak (0 ila 7) kullandığından, 8’in üzerinde kullanılan hiçbir rakam veya harf yoktur, ancak onluktan sekizli ve ikiliye, ikiliden sekizliye dönüşüm, daha önce onaltılık için gördüğümüz aynı kalıbı izler.

Sekizde 7’nin üzerinde saymak için başka bir sütun eklememiz ve onaltılık haliyle benzer bir şekilde yeniden başlamamız gerekir.

0, 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 10, 11, 12, 13, 14, 15, 16, 17, 20, 21….

Yine de kafanız karışmasın, 10 veya 20, on veya yirmi DEĞİL,  1+ 0 ve 2 + 0 octal olarak onaltılık ile aynıdır.

İkili ve sekizli sayılar arasındaki ilişki aşağıda verilmiştir.

Sekizli Sayılar

Desimal 3-Bit Binary Octal
0 000 0
1 001 1
2 010 2
3 011 3
4 100 4
5 101 5
6 110 6
7 111 7
8 001000 10(1+0)
9 001001 11(1+1)

Şeklinde devam edip gitmektedir.

Burada 1 sekizlik sayı veya rakamın 3 bite eşdeğer olduğunu görebiliriz ve iki sekizlik sayı ile 778, ondalık sayılarda 63’e ve üç sayı, 7778 -> 511’e ve dört sekizlik sayı ile 77778  4095’e kadar sayılabilir.

Sekizli Sayılar Örnek 1 :

Önceki 11010101110011112 numaralı ikili kodumuzu kullanarak bu ikili sayıyı sekizlik eşdeğerine (taban2’den taban8’e) dönüştürün.

İkili Rakam Değeri 001101010111001111

Bitleri üç başlangıçta gruplayın -> sağ taraftan: 001 101 010 111 001 111

Sekizli Sayı formu -> 1 5 2 7 1 78

Bu nedenle, İkili formundaki 0011010101110011112, Octal formundaki 1527178 veya binary cinsinden 54735’e eşdeğerdir.

Sekizli Sayılar Örnek 2:

Sekizli sayı 23228‘i ondalık sayı eşdeğerine (taban8’den taban10’a) dönüştürün.

Sekizli Rakam Değeri 23228

Polinom biçiminde = (2 × 83) + (3 × 82) + (2 × 81) + (2 × 80)

Sonuçlar= (1024) + (192) + (16) + (2)

Ondalık sayı formu eşittir: 123410

Octal başka bir dijital numaralandırma sistemi olsa da, bugünlerde çok az kullanılmaktadır, bunun yerine daha yaygın kullanılan Onaltılık Numaralandırma Sistemi daha esnek olduğu için kullanılmaktadır.

OCTAL RAKAMLAR NEDİR SONUÇ :

Bugün Octal Rakamlar Nedir adlı yazımızı sizlerle paylaştık.Umuyorum faydalı birtakım bilgiler edinmişsinizdir.

İyi Çalışmalar

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.