Skip to main content

Soru Cevaplarla Elektrik Elektronik -3 | Elektronik Dersleri

SORU CEVAPLARLA ELEKTRİK ELEKTRONİK ÖĞREN -3

Merhabalar ; Soru cevaplarla elektrik elektronik öğren serisinde üçüncü yazımız ile karşınızdayız.Bu seride 20’şer adet soru ve cevaplarını sizlerle paylaşmaya çalışacağım.Umuyorum faydalı olacaktır.Elektrik Elektronik öğrenmek adına güzel bir adım olmaya başladığını düşünmekteyim.

SORU CEVAPLARLA ELEKTRİK ELEKTRONİK -3

1) Modern bir alternatör için tipik bir SCR değeri nedir ?

a) 1.5

b) 0.5

c) 1.0

d) 1.2

Cevap : Modern bir alternatör için tipil bir SCR değeri daima 0.5’tir.

2) Bir SCR , 50 Hz besleme içerisinde 3000 A’lik yarım döngü dalga akım derecesine sahiptir.Bir tam döngü için akım ne olur ?

a) 1500A

b) 6000A

c) 2121.31A

d) 4242.64A

Cevap : Imax = 3000A , Irms = 3000/√2 = 2121.32A olacaktır.

3) SCR yarı kontrollü bir cihaz olarak kabul edilir , neden ?

a) Kapalı duruma getirilebilir.Fakat bir gate palsı ile açık (ON) yapılamaz.

b) Alternatif bir akım dalgasının sadece yarım döngüsü esnasında iletir.

c) Açık duruma getirilebilir ancak bir gate palsı ile kapalı yapılamaz.

d) Bir alternatif akımın yarım döngüsü esnasında açık duruma getirilebilir.

Cevap : Pozitif yarım döngü esnasında SCR , ileri bloklama modundadır.Gate palsı uygulayarak , SCR ileri bloklama modunda iken Açık (ON) duruma getirilebilir.Ancak gate palsı uygulayarak SCR kapatılamaz.Anot akımı tutma akımının altında ise , otomatik olarak kapanır.Bu yüzden yarı doğrultucu denir.

4) Tek fazlı bir pals kontrol devresi , kaynak gerilimi olarak bir direnç R ve karşı EMF yükü 400 sin (314t)’ye sahiptir.200Vluk bir yük sayıcı emf için ateşleme açısı kontrol aralığı nedir ?

a) 30 – 150 derece

b) 30 – 180 derece

c) 60 – 120 derece

d) 60 -180 derece

Cevap : 400 sinϴ = 200 ise ϴ= 30 derece.Buradan kontrol aralığı ϴ – (π-ϴ) arasıdır.Yani , 30 – 150 derece olacaktır.

5) Yükün oluşması durumunda yük komutasyonunda tek fazlı tam köprü invertörü çalışmasında aşağıdakilerden hangisi olur ?

a) RL

b) RLC yetersiz kalır.

c) RLC aşırı hızdadır.

d) RLC kritik olarak sönümlenmiştir.

Cevap : Bu durumda okuma akımı devrede akacaktır ve tristör yük olarak değiştirilecek şekilde sıfır olacaktır.RLC yetersiz kalır doğru cevaptır.

6) Bir yükseltici kıyıcının giriş voltajı 110V ve çıkış voltajı 150V’tur.Döngü değeri nedir ?

a) 0.32

b) 0.67

c) 0.45

d) 0.27

Cevap : Yükseltici kıyıcı için E0 = Edc/(1-a) , E0= Çıkış voltajı ve Edc = Giriş voltajıdır. a=1 – (110/150)=0.26  => Burada a = döngü değeridir.

7) Mühürleme akımı için aşağıdakilerden hangi durum doğrudur ?

a) Cihazın aşamalarının sonlanması ile ilgilidir

b) Cihazın aşamalarının iletimi ile ilgilidir.

c) Cihazının aşamalarının çalışması ile ilgilidir.

d) C ve D şıkkı birlikte doğrudur.

Cevap : Mühürleme akımı SCR’nin çalışması için minimum gerekli anot akımıdır.

8) Eğer tristörün tutma akımı 2mA ise, mühürleme akımı ne olur ?

a) 0.01A

b) 0.002A

c) 0.009A

d) 0.004A

Cevap : Genel olarak mühürleme akımı tutma akımının 2 ya da 3 katı olmaktadır.0.004A doğru şık olacaktır.

9) Tristörün geri bloklama modu ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur ?

a) J2 birleşimi ters biastır ve J1,J3 ileri biastır.

b) J3 birleşimi ileri biastır ve J1,J2 geri biastır.

c) J1,J3 birleşimi geri biastır ve J2 ileri biastır

d) J1,J2 birleşimi ileri biastır ve J3 geri biastır.

Cevap : Geri bloklama modunda J1,J3 geri biasta ve J2 ileri biastatır.

10) Tristörün ileri bloklama modu ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur  ?

a) J2 birleşimi geri biastır ve J1,J3 ileri biastır.

b) J3 birleşimi ileri biastır ve J1,J2 geri biastır.

c) J1,J3 geri biastır ve J2 ileri biastır.

d) J1,J2 ileri biastır ve J3 geri biastır.

Cevap : İleri bloklama modunda J2 birleşimi geri bias olarak hareket eder ki J1 ve J3 ise ileri bias olarak davranır.

Elektronik dersleri

11) Tristör içerisine kaçak akım akışı hangi durumda meydana gelir ?

a) İleri bloklama modunda

b) Geri bloklama modunda

c) Hem ileri hemde geri bloklama modunda

d) İleri iletim modunda

Cevap : J2 birleşimi ileri bloklama modunda iken ve J1 , J3 birleşimleri geri bloklama modunda iken kapasitör gibi davranır ve bu sebeple kaçak akım akışı iki mod üzerinde de meydana gelir.Bu durumda cevap ‘C’ şıkkı olacaktır.

12) Hangi tetikleme daha güvenlidir ?

a) İleri voltaj tetiklemesi

b) Kapı tetiklemesi

c) dV/dt tetiklemesi

d) Termal tetikleme

Cevap : Kapı tetikleme işlemi daha güvenlidir çünkü birleşim ısısı bu işlemde yüksek değerlere ulaşamaz.

13) Işık tetiklemesi ağırlıklı olarak nerede kullanılır ?

a) Düşük voltajlı direkt akım iletiminde

b) Orta voltajlı direkt akım iletiminde

c) Yüksek voltajlı direkt akım iletiminde

d) Hepsinde

Cevap : Bu tetikleme işlemi çok güçlü olduğundan dolayı , HVDC’de esas olarak kapı tetiklemesi ile birlikte hafif tetikleme olarak kullanılır.Yanıt ‘C’ şıkkı olacaktır.

14) Bir P1N1P2N2 tristöründe hangi katman daha az katkılıdır ?

a) P1

b) N1

c) P2

d)N2

Cevap : N2 = Yüksek katkılı , P2 = Daha az katkılı , N1 = Az katkılı , P1=  P2 ile aynıdır.Cevap ‘B’ şıkkı olacaktır.

15) Bir devrede besleme 120V , bobin 0.2H ve mühürleme akımı 2mA ise , SCR’nin çalışması için gerekli minimum süre nedir ?

a) 3 us

b) 3.1 us

c) 3.2 us

d) 3.3 us

Cevap : VL = L x (di/dt) = Vs -> (Vs/L)xdt = di  => t = (L/Vs)xI , Şimdi Ia=IL= 2mA ise ,

Tmin = (0.2 / 120) x 2 x 10-3 = 3.3 us olacaktır.

16) Bir tristör için Vc1 , Vc2 , Vc3 ileri kırılma gerilimleri sırası ile kapı akımları Ig1 , Ig2, Ig3 için olsun.Bu durumda  hangi koşul doğrudur ?

a)Ig1> Ig2>Ig3 olduğunda Vc1>Vc2>Vc3

b) Ig1< Ig2<Ig3 olduğunda Vc1>Vc2>Vc3

c)Vc1=Vc2=Vc3 , Ig herhangi bir değerde olduğunda

d)Ig1=Ig2 olduğunda Vc1>Vc2>Vc3

Cevap : Kapı akımı artarsa, tristör ön bloklama modundan daha düşük bir voltaj değerinde ileri iletim moduna geçer.Yanıt ‘B’ şıkkı olacaktır.

17) Anot akımı aşağıdakilerden hangisi olduğunda SCR kapanır ?

a) < mühürleme akımı tutma akımından daha büyük olduğunda ve kapı sinyali 0 olduğunda

b) tutma akımından daha az olduğunda

c) < mühürleme akımı tutma akımından daha büyük olduğunda ve kapı sinyaline eşit olduğunda

d) A ve B şıkları doğrudur.

Cevap : Anot akımı , tutma akımı ile mühürle akımı arasında ise,  SCR sadece kapı sinyali yoksa kapalıdır.Anot akımı tutma akımının altında ise , düzgün bir şekilde kapatılır.Yanıt ‘D’ şıkkı olacaktır.

18) Tristörün uygun bir şekilde açılmasının ardından aşağıdakilerden hangisi gerçekleşmelidir ?

a) Kapı sinyali her zaman mevcuttur.

b) Kapı sinyali kaldırılmalıdır.

c) Kapı sinyali mevcut olmalıdır ancak çıkarılabilir.

d) Yukarıdakilerden hiçbirisi

Cevap : Tristör kapısının uygun bir şekilde açılmasının ardından , kapı devresindeki kayıpları azaltmak için sinyal kaldırılmalıdır.

19) Tristörün kapı devresi veya tetikleme devresi için aşağıdakilerden hangisi doğrudur ?

a) Düşük güç devresi

b) Yüksek güç devresi

c) Manyetik devre

d) Düşük güç veya yüksek güç devresi olabilir

Cevap : Tristör devresi yüksek güç devresidir.Ancak tetikleme devresi düşük güç devresidir.

20) Bir devrede , Vg = 1.5 volt ve Ig= 100 mA olduğunda bir tristör tetiklenecektir.R direnç değeri ne olur ? Volt = 8V’tur.

a) 65

b) 3.714

c) 37.14

d) 60

Cevap : Is= Is + (Vg/20) = 100 x 10-3 + (1.5/20) = 0.135

8 – Is.R = Vg= R = (8-Vg) / Is = (8 – 1.5)/0.17 ve buradan R = 37.14Ω olacaktır.

SORU CEVAPLARLA ELEKTRİK ELEKTRONİK ÖĞREN -2 SONUÇ : 

Bugün Soru Cevaplarla Elektrik Elektronik Öğren  adlı serinin üçüncü yazısını sizlerle paylaştık.Umuyorum faydalı olmuştur.Serinin dördüncü yazısında görüşmek üzere.

İyi Çalışmalar

Elektrik Elektronik Mühendisi Ne İş Yapar | Elektrik Elektronik Mühendisliği

ELEKTRİK ELEKTRONİK MÜHENDİSLİĞİ NEDİR ?

Elektrik –Elektronik Mühendisliği nedir ?.Elektrik – Elektronik Mühendisi nasıl olunur ?.Elektrik – Elektronik Mühendisi ne iş yapar ?.Bugün tüm bu temel soruların cevaplarını beraber arayıp , bu konu üzerine yorum getireceğiz.

Elektrik – Elektronik Mühendisliği , Elektrik Mühendisliğinden ayrı bir bölümdür.Üniversitelerin açmış oldukları sınıflar ve kontenjan durumuna göre her üniversite aynı anda bünyesinde Elektrik – Elektronik Haberleşme Mühendisliği de dahil aynı anda bir ve ya daha fazla bulundurabilir ya da tek bir elektrik ya da elektrik – elektronik bölümü açabilir.

Aralarında ki farkı ise üniversite yıllarında alınmış olan farklı dersler oluşturur.Elektrik-Elektronik Mühendisi olarak bir mühendis mezun olduktan sonra kendisinden beklenen özellikleri karşılayabilmelidir.Bu özelliklere göz atacak olursak ;

  • Doğal ya da yapay kaynakları kullanarak , elektrik üretimi sağlamak ve elektrik’in temel prensiplerini iyi anlayabilmiş olmak
  • Elektrik enerjisinin iletilmesi , taşınması ve tüketim alanlarına ya da merkezlerine kadar ulaşımı sağlayacak projeleri dizayn etmek
  • Analog ya da dijital sistem ve cihazların bakım , onarım ve teknik desteklerini sağlayabilmek ve bu cihazların gelişimine katkı sağlamak
  • Kendisinden istenen projeleri anlayıp kavrayabilmek ve bunu gerçek yaşamda uygulamaya dökebilmek

Daha birçok beklentinin ötesinde birkaç örnekle temel olarak sizlere belirtmeye çalıştık.

ELEKTRİK – ELEKTRONİK MÜHENDİSİ NE YAPAR ?

Elektrik – Elektronik Mühendisi olarak sizlere söylemek istediğim en önemli söz şudur : ‘’Nereye gideceğinizi bilmiyorsanız , hangi yoldan gittiğinizin bir önemi yoktur.’’Burada ki anlatılmak istenilen ve asıl biz mühendislerin sorunu olan konu , yeni mühendis arkadaşlarımızın ne yapacaklarını tam olarak kafalarında oturtmadan mezun olmuş ya da olacak olmalarıdır.

Peki , nasıl bir ortam biz mühendisleri beklemektedir ?.

Bugünün şartlarından baktığınızda Elektrik Elektronik Mühendislerinin birçok alana yönelebileceğini ve yöneldiğini görebilirsiniz.

Başlıca ; Yazılım , Otomasyon , Elektrik , Elektronik olarak dallara ayrılan bu meslekte , gerçek hayatta her bir dal içerisinde de farklı farklı gruplar bulunmaktadır.

Örneğin , Otomasyon kendi içerisinde , pano dizaynı , plc programlama , ekran programlama , sürücüler , ürün seçimi vb. barındırırken ; elektronikte ise daha çok devre kartları ve dizaynı , hesapları , gömülü yazılımlar vb. ön plandadır.

Yine elektrik elektronik mühendisi olarak iyi bir C yazılımcısı ya da Python yazılımcısı olabilir ya da AutoCad ile çizimler yapabilirsiniz.

Hepsini kendi bünyenizde toplayabilir yada büyük bir sistemin bir parçası olarak bunlardan sadece birisinide yapabilirsiniz.

Asıl temel mesele ise ‘’Nereye gideceğinizi bilmiyorsanız , hangi yoldan gittiğinizin bir önemi yoktur.’’ burada yatmaktadır.

Sizler mezun olduktan sonra Otomasyon alanında çalışabilirsiniz.Peki otomasyon nedir ?.Otomasyon geleceğin en önemli alanlarından biri olarak karşımıza çıkmaktadır ve bugün aktif olarak hızla yayılmaktadır.Otomasyon , insan gücünün yerini makinelerin almasıdır.

elektrik elektronik mühendisliği nedir ve ne iş yapar

Bugün fabrikalarda ya da şirketlerde insan gücü ya da insan eliyle yapılan işlerin programlanarak insan gücünü azaltmak amacıyla kullanılmasıdır.Peki otomasyon alanında faaliyet göstermek isteyen bir bireysiniz.Bu sizin için kesin ve net bir hedef midir ?.Hayır.

Otomasyon da alanlara  bölünmüş durumdadır ve aynı şekilde bölge bölge programın ismi ve kullanılan cihaz ve sistemlerin ismide değişmektedir.Hep beraber bu durumu inceleyelim.

Otomasyon alanında kullanılan program PLC’dir.Plc’ler ise kendi içinde çeşitlere ayrılır.

Örnek verecek olursak ;

  • Siemens PLC
  • Hitachi PLC
  • Lenze PLC
  • Delta PLC
  • Omron PLC
  • Telemecanique PLC ve daha fazlası piyasada kullanılmaktadır.

Aynı şekilde örnek verecek olursak Delta Plc ekonomik olduğu için Uşak vb. illerde aktif olarak kullanılırken sağlamlık konusunda Siemens Plc’den daha zayıftır.Siemens Plc ise daha sağlam ve kaliteli olduğu için ekonomik olarak daha yüksek fiyatlara kullanılmaktadır ve Siemens Plc İstanbul dahil birçok büyük şehirde aktif olarak kullanılmaktadır.Peki bizim için mühim olan konu  nedir ?.Siz Uşak ilinde Delta Plc öğrenebilir ve tekstil alanında Openet , Cer ya da Tarak makinalarına çok iyi derecede hakim olabilirsiniz fakat gelecekte İstanbula gidecek olursanız , tam anlamıyla kendinizi sıfırlamış olacaksınız.

Burada anlatmak istediğimiz konu İstanbulda çalışmak isteyip , Uşakta Delta Plc öğrenmeniz size katkı sağlamaktan çok farklı bir bakış açısıyla yaklaşacak olursak , zaman kaybına neden olabilir.Tam anlamıyla kafanızda nasıl bir işle karşılacağınızı oturtmanız sizin için en başından itibaren büyük bir kazanç sağlayacaktır.

Elektrik – Elektronik Mühendisi Nerelerde Çalışır ?

Elektrik –Elektronik Mühendisi bir kişi elektronik anlamda herhangi bir fabrikada çalışabilir.Yenilenebilir enerji santrallerinde diğer isimleriyle GES , RES , HES’de çalışabilir.SMM mühendisi olarak proje çizimi , okuma ve imza yetkisini kullanarak onay verebilir ya da son dönemde kanunlaşan Trafo Sorumluluğunu üstlenerek büyük fabrika ya da iş yerlerinin sorumluluğunu üstlenebilir.Otomasyon alanında ilerleyebilir ya da kendi işini kurabilir.Sayamadığımız onlarca alandan belli başlı olanlarından bahsettik.

Mühim olan konu ise yine otomasyon alanından örnek verecek olursak , her şehrin farklı bir kültürü ve sanayi yapısı olduğu için , mevcut çalıştığınız yerde otomasyonunu yaptığınız sistemlerin bir başka şehirde bambaşka sistem ve programlara dönüşecek olacağını unutmayın.

Mühendis olarak sizden beklenen tamir ya da onarım değildir fakat bir mühendis olarak karşınıza çıkan soruna çözüm bulmak zorundasınız.Bu sorunu anlamak ve ifade edebilmek ise tamamen Mühendisin görevidir.Bir diyot ya da direnç’te meydana gelen kısa devre ya da ark oluşumu nedeniyle  cihazın tamamının durması söz konusudur.Burada size düşen , bu sorunun karşınızdaki sistemin neresinde olduğunu ya da nasıl bir süreç izlenmesi gerektiğini ifade etmektir.

Elektrik –Elektronik Mühendisi olarak sizden istenen cihaz ya da sistemlere dair çizimleri programlar vasıtasıyla da çizmek asli görevimizdir.Daha önemlisi karşınıza konulan Projeyi okuyabilmek ve projede gördüğünüz devreyi takip edip sorunu hızla çözebilmek halledilmesi gereken ilk konudur.

İngilizcenin Önemi :

Burada sizlere kısaca ifade etmek istediğim İngilizce konusu sizlere her zaman sürekli söylenen ve belki de sizlerin duymaktan bıktığı konuların başında gelmektedir.Benim sizlere nacizane tavsiyem teknik olarak elektronik terimlerin üzerine eğilmeniz ve bu terimlere hakim olmanızdır.

Karşınıza çıkacak olan tüm projelerde İngilizce çıkacaktır.Bunun yanı sıra birçok makine Alman ve ya İtalyan yapımı olduğu için , bu iki dil ile de çok kez karşılacaksınız fakat İngilizce bu dillerin arasında en azından teknik olarak olmazsa olmazdır.

Aynı şekilde normal olarak geliştirdiğiniz İngilizce seviyenizle yeterli YDS ve ya YÖKDİL puanlarınızla da kariyer anlamında birçok yere başvurabilirsiniz.Çünkü akademik anlamda katılmak ya da girmek isteğiniz her yerde karşınıza Toefl , Yds , Yökdik ve buralardan ‘almış olduğunuz puan kaç’ şeklinde bir soru çıkacaktır.

Elektrik – Elektrik Mühendisinin Kullandığı Programlar Nelerdir ?

Bu sorunun cevabı aslında her alana göre değişiklik göstermektedir ve aynı şekilde bu programların kullanılış şekli  , kişisel olarakta fark göstermektedir.Birkaç program örnek verecek olursak ;

  • Matlab
  • Proteus
  • Plc (Delta , Lenze , Siemens , Hitachi , Omron …)
  • Electronic Workbench
  • Cofaso , Eplan , SEE Electrical
  • AutoCad
  • Arduino birçok programla piyasada karşılaşabilirsiniz.Burada ki temel konu ise hangi alanda faaliyet gösterdiğiniz ve hangi makinalar için nasıl bir soruna karşı programlama yaptığınız konusudur.

Elektrik –Elektronik Mühendisinden beklenen bu programlara hakimiyet dışında ; C, C# , C++ , Python ,  Java vb. dillerinden birkaçını bilmesidir.Aynı zamanda PIC programlayabilmek gibi gömülü yazılımlar ve kart tasarım programları hakkında da bilgi sahibi olması muazzam bir katkı sağlayacaktır.Fakat tüm bunların ötesinde en önemli husus elektronik bilgisine tam olarak haiz olmasıdır.

Proje okuyabilmek kadar çizebilmekte bir mühendis için olmazsa olmazdır fakat her birimiz okuduğumuz okullarda örnek olarak Proteus’ta Saat devresi çizer ya da ekrana ‘Hello World’ yazdırırız değil mi ?

Kendi çabalarımızı bu ifademin dışına bırakacak olursam , mezun olduktan sonra karşınıza çıkan ilk büyük komplike bir makine karşısında ise çaresiz kalırız.Ya da bir devre üzerinde meydana gelen bir entegre arızasında yolların nereden gelip nereye gittiğini dahi çözemeyiz ?.

Tüm bu durumlar utanılacak bir durum değildir ve iş çoğu zaman işte öğrenilir.Fakat farkınızı yaratmak isteyen ve bu mühendislik konusunda tutkuya sahip olduğunuzu düşünüyorsanız , işi işte öğrenmeyi beklememelisiniz

Aynı şekilde hangi işe gireceğinize sizin karar vermeniz gerekir ki bu da kendinizi hangi alanda yetiştirdiğinize bakar.Fakat sizler herhangi bir iş söylemiyle yola çıkacak olursanız  , bu durumda iş sizi seçer ve daha sonra sürekli değişim yapamayabileceğiniz bir meslek olan Mühendislik mesleğinde huzursuz hissedebilirsiniz.

ELEKTRİK ELEKTRONİK MÜHENDİSLİĞİNE DAİR :

Elektrik – Elektronik Mühendisliğine dair yazımızı sayfamızın ilk yayımlanan içeriği olarak paylaşmak bizim için önemliydi.

Herşeyin başında azim ve hayalleri olması gereken bizlerin , daha bu mesleğe başlamadan kafamıza takılan herşeyi çözümlendirmek zorunda olduğumuz gerçeğini göz ardı edemeyiz.Her zaman soru ve isteklerinize karşı bizimle iletişime geçebilirsiniz.

Elektrik –Elektronik Mühendisliği zor bir meslek dalı olup , sevmekle doğru orantılı olarak hızla gelişebileceğiniz ve asla durağan olmayan dinamik yapısıyla zevk alabileceğiniz bir alandır.Sözlerimi ‘Herşey Sevmekle Başlar’ ifadesiyle bitiriyorum.